Τρίτη, 14 Αύγουστος 2018
Χειμωνιάτικα στολίδια στις Κισαμίτικες αμμουδιές

Χειμωνιάτικα στολίδια στις Κισαμίτικες αμμουδιές

Μια από τις ομορφότερες εξαιρέσεις στον κανόνα που θέλει τον Απρίλιο σαν κατ’ εξοχήν μήνα των λουλουδιών στην Κρήτη, είναι τα μικροσκοπικά κρινάκια γνωστά (;) με την ονομασία Ανδροκύμβια του Ρέχινγκερ (Androcymbium rechingeri).
Περιγράφηκε για πρώτη φορά στο Λαφονήσι το 1967 και το είδος πήρε το όνομά του προς τιμήν του γνωστού Αυστριακού βοτανικού Kari-Heinz Rechinger.

Pancratium maritimum1

Γενάρη και Φλεβάρη λοιπόν ένα σύμπλεγμα από 2 έως και 10 μικρά λευκά κρινάκια με πορφυρές νευρώσεις, ξεπροβάλλουν από τον βολβοκόνδυλο (υπόγειο αναπαραγωγικό όργανο) του φυτού, στολίζοντας τις αμμώδεις παραλίες. Η πυκνότητά του είναι τέτοια που συχνά προβληματίζεσαι για το πώς θα περπατήσεις χωρίς να τα πατήσεις.
Τους υπόλοιπους μήνες περνούν σχεδόν απαρατήρητα και μόνο τα γυαλιστερά (με διάταξη ροζέτας) φύλλα του φυτού είναι ορατά.
Είναι όχι μόνο ενδημικό της Κρήτης αλλά στενοενδημικό των δυτικών παραλιών των Χανίων. Με πιο απλά λόγια φυτρώνει μόνο σε τρεις (ίσως και παραπάνω) παραλίες και πουθενά αλλού στον κόσμο.

ΦΣΦΦΣ

Πρόσφατες αναφορές για την παρουσία του φυτού στο Βάι και στην Κάρπαθο αποδείχτηκε ότι αναφέρονταν σε άλλο συγγενές φυτό (Colchicum pusillum).
Πρόκειται για το μοναδικό είδος ανδροκύμβιου στην Ελλάδα και ένα από τα δύο που υπάρχουν στην Ευρώπη. Το άλλο είδος είναι το Androcymbium europaeum, στενοενδημικό της νοτιοανατολικής Ισπανίας. Άλλα είδη ανδροκύμβιου φυτρώνουν στην Αφρική και τη Μέση Ανατολή. Ακόμα μια απόδειξη  ότι η Κρήτη είναι το χλωριδικό σταυροδρόμι τριών ηπείρων.

Καταλαβαίνει λοιπόν εύκολα κανείς γιατί στον «Κόκκινο κατάλογο των σπάνιων και απειλούμενων φυτών της Ελλάδας», το Androcymbium rechingeri χαρακτηρίζεται ως κινδυνεύον. Ο κυριότερος λόγος για τον οποίο κινδυνεύει είναι ότι η εξάπλωσή του είναι περιορισμένη και ο βιότοπός του είναι εξαιρετικά εξειδικευμένος (αμμώδεις ακτές και αμμώδεις κοιλότητες εδάφους σε ασβεστόλιθους ανάμεσα σε φρύγανα).

Στα Φαλάσαρνα και στην Ήμερη Γραμπούσα όπου φυτρώνει, οι πληθυσμοί του υποβαθμίζονται λόγω των έντονων τουριστικών δραστηριοτήτων.
Στο Λαφονήσι οι πληθυσμοί του είναι μεγαλύτεροι μια και το καθεστώς διαχείρισης του νησιού το προστατεύει.
Πάντα ωστόσο υπάρχει η απειλή για συλλογή του για ανθοκομικούς σκοπούς.Χρειάζεται λοιπόν κυρίως ευσυνειδησία αλλά και νομοθετικά μέτρα (όπως ο επαναπροσδιορισμός της περιοχής NATURA 2000 στα Φαλάσαρνα για να περιλαμβάνει ολόκληρο τον πληθυσμό) αν θέλουμε το όμορφο αυτό «κρινάκι» να στολίζει τις παραλίες μας για πολλά ακόμη χρόνια.Μανώλης Αβραμάκης(Τμήμα Βοτανικής Μουσείου Φυσικής Ιστορίας Κρήτης)

charoupia villa

neoiorizontes banner bottom